Springe direkt zu Inhalt

Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα

Κουλτούρα μνήμης

Η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα εξακολουθεί να τοποθετεί στο επίκεντρο της προβληματικής και των μελετών της τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και το φαινόμενο του ναζισμού. Χιλιάδες μελέτες έχουν γραφτεί και εξακολουθούν να γράφονται, χωρίς να εξαντλούνται τα ζητούμενα, τα ερωτήματα και τα νέα ιστορικά στοιχεία που έρχονται στο φως. Στην Ελλάδα ζούμε μια περίοδο άνθησης της ιστορίας, ακαδημαϊκής δημόσιας και προφορικής, ειδικά γύρω από τη δεκαετία του 1940, και η κοινότητα των ιστορικών εξελίσσεται σε μια από τις πιο δυναμικές και δραστήριες επιστημονικές κοινότητες στη χώρα.

Αποζημιώσεις

Τα χρόνια αμέσως μετά το τέλος του πολέμου, αξίωνε η Ελλάδα την καταβολή αποζημιώσεων από την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας (ΟΔΓ). Το αγγλοαμερικανικό διευθυντήριο της διασυμμαχικής Συνδιάσκεψης στο Λονδίνο για τα χρέη της Γερμανίας κατέληξε το 1953 σε συνειδητά ασαφή διατύπωση:  «η εξέτασις όλων των απαιτήσεων αίτινες πηγάζουσι εκ του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, των χωρών αίτινες διετέλεσαν εις κατάστασιν πολέμου μετά της Γερμανίας ή έχουσι καταληφθή υπ'αυτής κατά την διάρκειαν του πολέμου τούτου και των υπηκόων των χωρών τούτων, εναντίον του Ράιχ […] θέλει αναβληθή μέχρι του οριστικού διακανονισμού του προβλήματος των Επανορθώσεων» (Συμφωνία του Λονδίνου). 

Τόποι μνήμης

Στους τόπους μνήμης αποκρυσταλλώνεται η ματιά της κοινωνίας πάνω στο παρελθόν της. Ταυτοχρόνως, μπορεί κανείς σε αυτούς να αποκρυπτογραφήσει τη σημασία του παρελθόντος στο παρόν. Οι τόποι μνήμης της Κατοχής στην Ελλάδα τυγχάνουν ελάχιστης προσοχής και ανάδειξης, γιατί η Κατοχή παραμένει πρακτικά αόρατη για τους ανυποψίαστους επισκέπτες και είναι ορατή μονάχα στους καλά ενημερωμένους.